Chị thấy đau khi gần gũi sau sinh nhưng ngại kể, hoặc nghĩ cứ chịu thêm rồi sẽ quen. Đau khi quan hệ không chứng minh âm đạo rộng và cũng không tự động là lý do thu hẹp. Chị nên dừng hoạt động gây đau và đi khám để làm rõ nguyên nhân, nhất là khi triệu chứng lặp lại hoặc có dấu hiệu khác.
Đau sau sinh có đồng nghĩa cần can thiệp thẩm mỹ không?
Không. Cảm giác đau cần được đánh giá như một triệu chứng sức khỏe. Bác sĩ có thể cần xem xét độ ẩm niêm mạc, vùng sẹo, tình trạng hồi phục và cơ sàn chậu, thay vì bắt đầu bằng một dịch vụ thẩm mỹ.
NHS hướng dẫn về thay đổi cơ thể sau sinh khuyên báo nhân viên y tế nếu vết khâu đau hoặc khó chịu. Chị không cần đợi đến khi hết mọi thay đổi sau sinh mới được hỏi về một cơn đau đang ảnh hưởng sinh hoạt.
Bài thay đổi vùng kín sau sinh, khi nào cần đi khám giúp chị chuẩn bị câu hỏi theo hướng đánh giá sức khỏe. Việc được khám không bắt buộc dẫn đến phẫu thuật.
Chị có thể mô tả cơn đau như thế nào?
Không cần dùng thuật ngữ chuyên môn. Hãy nói vị trí, lúc xuất hiện, điều làm tăng khó chịu và những gì đi kèm. Nếu chưa xác định được vị trí, chị có thể nói chưa rõ; đó vẫn là thông tin hữu ích.
| Điều cần kể | Cách chuẩn bị bằng lời của chị |
|---|---|
| Vị trí | Gần cửa âm đạo, gần vết khâu hay cảm giác sâu bên trong |
| Thời điểm | Khi bắt đầu tiếp xúc, trong lúc quan hệ hoặc sau đó |
| Diễn tiến | Mới xuất hiện, lặp lại, tăng dần hay thay đổi |
| Dấu hiệu kèm | Khô, ngứa, khí hư, ra máu, đau khi tiểu |
| Thông tin nền | Đang cho bú, thuốc dùng, quá trình sinh và hồi phục |
Đây là khung mô tả triệu chứng, không phải câu chuyện của người bệnh hay cách tự chẩn đoán. Chị không cần thử lại hoạt động gây đau chỉ để có thêm thông tin cho bảng.
Khô niêm mạc và đau ở vùng sẹo có cần đánh giá riêng không?
Có. Cùng một cảm giác đau có thể cần kiểm tra theo những hướng khác nhau. NHS giải thích khô âm đạo có thể gây đau khi quan hệ và có thể xuất hiện trong giai đoạn cho bú. Nhưng chỉ có triệu chứng đau không đủ để kết luận chị bị khô niêm mạc.
Nếu muốn tìm hiểu phần khô rát riêng, chị có thể đọc khô âm đạo khi cho con bú. Gel bôi trơn không giúp hoặc đau tái diễn là lý do hỏi bác sĩ, không phải lý do cố tiếp tục.
Đau cũng không tự chứng minh cơ sàn chậu yếu. Chị không nên tự tăng bài tập Kegel hay cố siết cơ để xử lý một triệu chứng chưa được đánh giá. Hãy hỏi liệu có cần khám sàn chậu hoặc hướng dẫn phục hồi phù hợp không.
Khi nào cần khám sớm hoặc tìm trợ giúp khẩn cấp?
Đau lặp lại, đau làm chị sợ gần gũi, ra máu sau quan hệ hoặc khí hư khác thường đều đáng được trao đổi. Báo rõ chị mới sinh và thời điểm sinh, kể cả khi sinh mổ. Không nên để sự ngại ngùng làm triệu chứng kéo dài mà chưa được xem xét.
CDC nêu những dấu hiệu cảnh báo sức khỏe mẹ cần trợ giúp ngay. Đau bụng dữ dội, sốt, ra máu nhiều, choáng, khó thở hoặc đau ngực cần được đánh giá khẩn cấp; không chờ buổi tư vấn thẩm mỹ.
Với bạn đời, chị có thể nói thẳng rằng mình đang đau và cần dừng lại. Chị không có nghĩa vụ chịu đau để chứng minh đã hồi phục. Sự đồng thuận và thoải mái cần được giữ trong mọi lần gần gũi.
Những câu hỏi thường gặp
Sinh mổ vẫn đau khi quan hệ có cần khám không?
Có. Sinh mổ không loại trừ các nguyên nhân gây đau khi gần gũi. Chị nên báo triệu chứng và tình trạng cho bú, thuốc dùng, diễn tiến hồi phục.
Gel bôi trơn không giúp thì có nên cố tiếp tục không?
Không nên cố chịu đau. Dừng hoạt động gây khó chịu và sắp xếp khám để tìm nguyên nhân, thay vì thử thêm sản phẩm liên tục.
Có phải đau là do cơ sàn chậu yếu và cần tập Kegel ngay không?
Không thể kết luận chỉ từ cơn đau. Cơ sàn chậu cần được đánh giá phù hợp trước khi chọn bài tập; không phải mọi triệu chứng đều có cùng hướng xử lý.
Đau kèm ra máu, sốt hoặc khí hư bất thường cần làm gì?
Liên hệ cơ sở y tế để được đánh giá kịp thời. Nếu đau dữ dội, chảy máu nhiều, choáng hay khó thở, tìm trợ giúp khẩn cấp ngay.
Tiến sĩ, Bác sĩ Vũ Trọng Tiến là cố vấn chuyên môn tại Phòng khám thẩm mỹ Dr. Tiến; ekip bác sĩ trực tiếp thực hiện dưới sự giám sát chuyên môn của ông. Nếu cần hỏi hướng đánh giá trước khi cân nhắc thẩm mỹ, chị có thể liên hệ phòng khám. Với triệu chứng bất thường, ưu tiên khám sản phụ khoa trước.
